Αναζήτηση αυτού του ιστολογίου

Translate

Κυριακή 27 Απριλίου 2025

Άμασης και Εξηκίας

 


Στο τρίτο τέταρτο του 6ου αιώνα π.Χ. τοποθετείται η δράση των δύο σημαντικότερων αγγειογράφων του αττικού μελανόμορφου ρυθμού, του «ζωγράφου του Άμαση» και του Εξηκία. Το όνομα του πρώτου μάς είναι άγνωστο, καθώς δεν έχει υπογράψει κανένα από τα σωζόμενα έργα του, και γι᾽ αυτό τον αποκαλούμε «ζωγράφο του Άμαση» από τον κεραμέα του οποίου διακοσμούσε τα αγγεία. 

Κυριακή 20 Απριλίου 2025

Έλληνας, φιλόσοφος και χριστιανός; Είναι δυνατή και τι χρειάζεται μια χριστιανική φιλοσοφία;

 


Στην Καισάρεια της Παλαιστίνης, γύρω στο 249 μ.Χ., ο δεκαοκτάχρονος Πορφύριος, προτού γίνει μαθητής του Πλωτίνου, συνάντησε τον ηλικιωμένο Ωριγένη, λίγο πριν από τον μεγάλο διωγμό του Δέκιου. Λίγο μετά τον θάνατο του Πλωτίνου ο ώριμος πια Πορφύριος έγραφε για τον Ωριγένη: «Ήταν πολύ φημισμένος και είναι ακόμη, χάρη στα συγγράμματα που άφησε. Ήταν ένας ἕλλην [μη χριστιανός], με παιδεία ελληνική, αλλά εξώκειλε στο βαρβαρικό τόλμημα [τον χριστιανισμό].»

 

Κυριακή 13 Απριλίου 2025

Το τάλαντο ως μέσο συναλλαγών

 


Μεταλλικά αντικείμενα χρησιμοποιούνταν ως κτερίσματα στους τάφους. Τα πιο συνηθισμένα ήταν από ορείχαλκο (μπρούντζο), που ήταν κράμα καθαρού χαλκού με κασσίτερο συνήθως. Η αναφορά σε χάλκινα αρχαιολογικά ευρήματα κατά την Εποχή του Χαλκού υπονοεί, στην ουσία, αυτά τα ορειχάλκινα αντικείμενα. Εισαγωγές χαλκού γίνονταν από την Κύπρο, κυρίως, σε μορφή ταλάντων σε σχήμα δοράς (= δέρματος) βοοειδούς, ενώ ο κασσίτερος προέρχονταν από τη Δύση ή την Ανατολή. Συνεπώς, οι ανταλλαγές και τα εμπορικά δίκτυα διαδραμάτιζαν σημαντικό ρόλο στη μεταλλοτεχνία της εποχής.
Η φαινομενική ομοιότητα του σχήματος των ταλάντων με τη δορά βοδιού είχε ως αποτέλεσμα και την επικράτηση του συγκεκριμένου όρου στη βιβλιογραφία. Σύμφωνα με ορισμένες μελετητές, το ένα τάλαντο είχε την ανταλλακτική αξία ενός βοδιού και αποτελούσε μια πρώτη μορφή νομίσματος σε αυτήν την προνομισματική περίοδο. Η προέλευση των περισσοτέρων έχει ταυτιστεί με την Κύπρο, καθώς φέρουν εγχάρακτα ή εμπίεστα πάνω τους σύμβολα της κυπρομινωικής γραφής.
Θυμίζει τεντωμένη δορά ζώου και κατά μία άποψη αποτελεί ανάμνηση των παλαιότερων συναλλαγών με ζώα. Ωστόσο, το σχήμα διευκολύνει από πρακτική άποψη τη μεταφορά και την αποθήκευση του μετάλλου. Πράγματι, φαίνεται ότι το τάλαντο ήταν ο πιο συνηθισμένος τρόπος μεταφοράς χαλκού, ως πρώτης ύλης, στα λιμάνια όλης της ανατολικής Μεσογείου και, επομένως, το σταθερό μέσο των εμπορικών συναλλαγών.

Βιβλιογραφία-Δικτυογραφία:

Κυριακή 6 Απριλίου 2025

Η σημασία του μύθου στην αρχαία ελληνική τραγωδία


 Ι. Ο μύθος είναι η ψυχή της τραγωδίας, δεδομένου ότι, χωρίς αυτόν, είναι αδιανόητη η ύπαρξη δράματος. Δεν συνιστά μόνο την οργανωμένη πλοκή της τραγωδίας αλλά και το πεδίο εφαρμογής των συνθετικών ικανοτήτων του ποιητή. Χάρη σ' αυτόν συντελούνται, αναγνωρισμοί, συμβαίνουν περιπέτειες, αποκτά η δράση ενότητα και συνοχή. Συνήθως προέρχεται από την ήδη γνωστή στο κοινό παρακαταθήκη μυθικών αφηγήσεων, οπότε ο ποιητής είναι υποχρεωμένος να τηρήσει πιστά τα βασικά μυθολογικά δεδομένα· ενδέχεται όμως ο μύθος, με την έννοια της υπόθεσης, να είναι τελείως επινοημένος, και ο ποιητής εντελώς ελεύθερος να τον διαμορφώσει κατά το δοκούν. Και στις δύο περιπτώσεις, εκείνο που προέχει είναι η πρόκληση της οἰκείας ἡδονῆς. Αυτό σημαίνει ότι ο Αριστοτέλης λαμβάνει σοβαρά υπόψη του τον αντίκτυπο που έχει ένα έργο πάνω στο κοινό του, και από αυτή την άποψη έχουμε το δικαίωμα να ισχυριστούμε ότι η Ποιητική του είναι, εκτός από ποιητική των λογοτεχνικών ειδών (Gattungspoetik), και ποιητική της αποτελεσματικότητας (Wirkungspoetik). Ο ισχυρισμός αυτός βασίζεται στην άποψη του φιλοσόφου ότι ένα δράμα μπορεί να είναι αποτελεσματικό και χωρίς να παρασταθεί επί σκηνής, και με τη βοήθεια μόνο της αναγνωστικής πράξης (1453b 3-5 και 1462a 17). Αυτός, άλλωστε, είναι ο λόγος που ο Αριστοτέλης ασχολείται ελάχιστα με το θέμα της ὄψεως, την οποία δεν θεωρεί ότι ανήκει στις αρμοδιότητες του ποιητή ως κατασκευαστή μύθων, και όχι παραστάσεων.