Ομοίωμα του πλοίου της Θήρας του 17ου αιώνα π.Χ.

 Ομοίωμα του πλοίου της Θήρας του 17ου αιώνα π.Χ. Κατασκευή: Γεώργιος Ράλλης. Ναυτικό Μουσείο της Ελλάδος.
Το σημαντικότερο μνημείο για την ιστορία της ναυπηγικής του προϊστορικού Αιγαίου προέρχεται από το γνωστό νησί των Κυκλάδων τη Θήρα.
Όταν γύρω στα 1550 π.Χ. έγινε η μεγάλη έκρηξη του ηφαιστείου, κάτω από την ηφαιστειακή του στάχτη θάφτηκαν και έτσι διατηρήθηκαν σε πολύ καλή κατάσταση τα κτίρια του προϊστορικού οικισμού του Ακρωτηρίου.
Συγκεκριμένα στη Δυτική Οικία ανακαλύφθηκε η περίφημη μικρογραφική τοιχογραφία που απεικονίζει πομπή στόλου.

Η Μυκηναϊκη Γλώσσα και Γραφή

 

Η ανακάλυψη των ενεπίγραφων πινακίδων στις ανασκαφές της Κνωσού πιστοποίησε την οργανωμένη χρήση ενός εξελιγμένου είδους γραφής που θεωρήθηκε αρχικά ότι εξέφραζε, όπως και οι προηγούμενες, μια προελληνική διάλεκτο. Η αποκρυπτογράφηση της μυκηναϊκής Γραμμικής Β γραφής το 1953 από τους M. Ventris και J. Chadwick αποκάλυψε προς μεγάλη έκπληξη των ελληνιστών της εποχής ότι τα συλλαβογράμματα της Γραμμικής Β σχημάτιζαν λέξεις της ελληνικής γλώσσας.

Η τυφλωση του Πολύφημου

 

Ένα από τα τέσσερα συμπλέγματα αγαλμάτων, σχετικά με την άλωση της Τροίας και τις περιπέτειες του Οδυσσέα, που ανακαλύφθηκαν τυχαία το 1957 στην Ιταλία, στη μικρή παραλιακή πόλη Sperlonga. Το εντυπωσιακό σύνολο μαρμάρινων γλυπτών υπογράφουν οι ίδιοι γλύπτες που κατασκεύασαν και τον Λαοκόοντα: Αγήσανδρος, Πολύδωρος και Αθανόδωρος. Τα γλυπτά ήταν στημένα σε μια μεγάλη και πλούσια διακοσμημένη σπηλιά που ανήκε σε μια πολυτελή έπαυλη, χτισμένη στο δεύτερο μισό του 1ου αι. π.Χ. Η συγκεκριμένη γλυπτή σύνθεση έδειχνε την τύφλωση του Πολύφημου από τον Οδυσσέα και τους συντρόφους του. Ο Κύκλωπας Πολύφημος είναι ξαπλωμένος στον βράχο, μεθυσμένος από το κρασί που του έδωσε να πιει ο Οδυσσέας, ο οποίος στέκεται δίπλα του με μια κύλικα στο χέρι. Δύο σύντροφοι του Οδυσσέα ετοιμάζονται να βυθίσουν τον πάσσαλο με την πυρωμένη μύτη στο μοναδικό μάτι του Πολύφημου, ενώ ένας τρίτος σύντροφος κρατάει τον ασκό με το κρασί.

Βιβλιογραφία-Δικτυογραφία:

• Βουτυράς, Μ. & Α. Γουλάκη-Βουτυρά. 2011. Η Αρχαία Ελληνική Τέχνη και η Ακτινοβολία της. Θεσσαλονίκη: Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών. Σελ. 320, εικ. 338.

Τα Μαντεία και οι Μάντεις στην Αρχαία Ελλάδα

 

Η ελληνική λέξη θεός συνδέεται στενά με την τέχνη της μαντικής: ένα ερμηνευμένο σημείο είναι θέσφατον, η τέχνη του μάντη ονομάζεται θειάζειν ή ἐνθεάζειν, ο προλέγων τα μέλλοντα, ο οιωνιστής, θεοπρόπος, θεοπροπία είναι η προφητεία, η μαντεία, θεοπροπέω σημαίνει προφητεύω, θεωρός λέγεται αυτός που πάει να ζητήσει χρησμό από μαντείο, ο Κάλχας είναι γιος του Θέστορος, ο μάντης που έβλεπε οπτασίες στην Οδύσσεια ονομάζεται Θεοκλύμενος και οι Θεσπρωτοί φύλασσαν το νεκρομαντείο στην Ήπειρο.

Η Αθηνά του Βαρβακείου

 Μαρμάρινο αντίγραφο του χρυσελεφάντινου αγάλματος της Αθηνάς, που χρονολογείται στον 3ο αι. μ.Χ. Αποτελεί το πληρέστερα σωζόμενο από τα μαρμάρινα αντίγραφα της Αθηνάς Παρθένου. Βρέθηκε στην Αθήνα κατά την εκσκαφή των θεμελίων του Βαρβακείου μεγάρου και ονομάζεται γι' αυτό Αθηνά του Βαρβακείου. Παρά το μικρό της μέγεθος, μας δίνει μια συνολική εικόνα του αγάλματος του Φειδία, ενώ άλλα αντίγραφα μας βοηθούν να αποκαταστήσουμε τον πλούσιο διάκοσμό του.